öz değerlendirme

Fotoğraf: Brendan Bannon

Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF) denildiğinde, genellikle çatışma bölgelerinde insanları kurtarmak için hayatını tehlikeye atan sağlık çalışanları akla gelir. Pek çok farklı etkenin aynı anda devrede olduğu ve işleri güçleştirdiği acil durumlarda çok sayıda insana sağlık yardımı ulaştırmak elbette zor ve streslidir. Fakat çalışmalarımız her zaman sanıldığı kadar tehlikeli ve kahramanlıklarla dolu değildir.

Yurtdışında çalışmak için başvuru formumuzu doldurmadan önce, neden Sınır Tanımayan Doktorlar ile çalışmak istediğinizi düşünmenizi ve buna hazır olup olmadığınızı anlamak için kendinize süre tanımanızı öneririz.

  • Bu çalışmanın gerektirdiği koşullar ile ilgili romantik düşüncelere mi sahipsiniz?
  • Seçiminizi bilinçli olarak mı yapıyorsunuz?
  • Motivasyonunuz ve insani değerleriniz Sınır Tanımayan Doktorlar’ın çalışma prensipleriyle örtüşüyor mu?
  • Beklentilerinizin ve fikirlerinizin sınanması konusunda hazırlıklı mısınız?

Sahada Çalışmak

MSF çalışanlarının farklı ortamlarda yaşayıp çalışırken yoğun stresle baş etmek durumunda kaldıklarını, görev esnasında çok çeşitli engeller ve tehlikelerle mücadele etmek zorunda olduklarını bilerek karar vermelisiniz.

Bu psikolojik bir test değildir. Basit olarak motivasyonunuzu sınamanız, kariyerinizle ilgili hedeflerinizi değerlendirmeniz ve duygusal durumunuzu gözden geçirmeniz için size yardımcı olacak bir araçtır.

Başka bir deyişle, kendinizi test etmeniz, insani yardıma bağlılığınızı sınamanız ve MSF’nin çalıştığı bölgeler düşünüldüğünde, çalışma esnasında karşılaşacağınız zorluklarla baş edebilme kabiliyetinizi tartmanız için kendinize yarattığınız alandır.

Başvurmadan Önce

Sınır Tanımayan Doktorlar'a başvuru yapmadan önce lütfen aşağıdaki bilgilendirmeyi dikkatli bir şekilde değerlendirin.

Sınır Tanımayan Doktorlar ile çalışmayı düşünüyorsanız, ekiplerimizin özellikle dünyanın en savunmasız durumdaki zarar görmüş insanlarına yardım ulaştırmak için çalıştığı gerçeğinden hareketle, faaliyet gösterdiğimiz ülkelerde aşağıda belirtilen durumların yaşanma ihtimali olduğunu göz önünde bulundurmalısınız.

  • Ciddi insan hakları ihlali yaşanıyor olabilir.
  • Eşcinsellik kanunen yasaklanmış ve cezaya tabi olabilir.
  • Toplumdaki bireyler, sosyal, etnik veya kültürel altyapıları nedeniyle Batı ülkelerinde geniş kitlelerce kabul gören haklara sahip olmayabilir; hatta bu hakları tamamen ellerinden alınmış olabilir.
  • Tecavüz, bir savaş silahı ve stratejisi olarak kullanılıyor olabilir.
  • Enfeksiyon kaynaklı hastalıklar ve salgınlar yaygın olabilir.
  • İnsanlar temel ilaçlardan ve sağlık hizmetlerinden yoksun kalıyor olabilir.

MSF, saha çalışanlarının bu gerçeklerle başa çıkabilmek ve zor koşullara uyum sağlayabilmek için kişisel, teknik ve mesleki becerilere sahip olmalarını bekler. Esneklik ve uyumluluk saha çalışmaları için en önemli gereksinimlerdir.

MSF aynı zamanda hızla değişen çevre koşullarına aynı ölçüde uyum sağlayabilecek çalışanlara ihtiyaç duyar.

Güvenlik

Sınır Tanımayan Doktorlar için çalışanlarının güvenliği en önemli önceliktir. Hayati tehlike arz eden bölgelerde çalışmak durumunda kalabilirsiniz. Güvenlik plan protokol ve kılavuzları bu riskleri ortadan kaldırmak için tasarlanır ve her projede bu ana esasları yerine getirmek önceliklidir.

Belirli bir proje dahilinde çalışanlar, 7 gün 24 saat Sınır Tanımayan Doktorlar’ı temsil eder. Tatil günleri ve mesai dışı saatler de buna dahildir. Çalışanlar kendi kişisel güvenliklerini ve ekiplerinin güvenliğini sağlamaktan sorumludur ve bu güvenlik kuralları kesinlikle ihlal edilmemelidir.

MSF’nin güvenlik protokolleri gereğince çalışma saatleri dışında yerel halkla iletişime geçmek veya sosyalleşmek mümkün olmayabilir. Çalışanlar bu nedenle kişisel özgürlüklerinin ve hareketlerinin kısıtlanmış olduğunu hissedebilirler. Bölgede sokağa çıkma yasağı olabilir veya güvenlik gerekçesiyle MSF yerleşkesi dışına çıkmak, mesai dışı saatler de dahil olmak üzere kısıtlanabilir.

Bu gibi olasılıkların her birini değerlendirmenizi öneririz. Özellikle kişisel hareketlerinizin riskli durumlar dahilinde bile kısıtlanmasından rahatsızlık duyuyorsanız veya aynı yerde uzun süre bulunmak sizi zorlayacaksa, belki de bu çalışma ortamı sizin için uygun değildir.

Yaşam Koşulları

Sınır Tanımayan Doktorlar ile yurtdışında çalışmak kendinizi alışık olmadığınız yiyeceklere, yaşam alanları ve koşullarına, yabancı çalışma arkadaşlarına ve farklı dillerde çalışmaya hazırlamanız gerektiği anlamına gelir.

Boş zaman aktiviteleriniz ve özel hayatınız sözkonusu olduğunda, Sınır Tanımayan Doktorlar’ın çalıştığı bölgeler sizin için uygun olmayabilir. Çalıştığınız süre boyunca yalnızca şahsınıza özel banyonuz olmayabilir veya düzenli olarak yaptığınız spor faaliyetlerinizi gerçekleştirecek imkan bulamayabilirsiniz.

MSF projeleri zorlu iklime sahip -aşırı soğuk, kuraklık, yüksek nem veya devamlı sağanak yağış alan- bölgelerde gerçekleşebilir. Topraktan yapılmış bir kulübede veya çadırda, havalandırma veya klima bulunmayan odalarda yaşamanız gerekebilir. Bazılarını rahatsız edebilecek böceklere, alışık olmadığınız yiyeceklere ve kısıtlı elektrik ve internet erişimine kendinizi hazırlamanız gerekebilir.

Bunun tam tersine, geniş bir evde alışık olduğunuz rahat koşullarda da yaşayabilir, hatta yaşadığınız yerde temizlik için yardımcılar ve yemek için aşçılar da olabilir. Sizler bu koşullar altında yaşarken, yardım sağladığınız topluluklar ciddi zorluklarla yüzleşiyor olabilir. Bu çelişkiyle yaşamak da birçok insan için zor ve düşündürücü olabilir.

Sınır Tanımayan Doktorlar’a başvurmadan önce maddi rahatlığın sizin için ne kadar önemli olduğunu bir kez daha düşünmenizi ve kendinizi her koşula hazırlamanızı öneririz.

Stres

Acil durumlarda insani yardım çalışmalarına dahil olmak son derece stresli olabilir. Ciddi oranda stresli bir çevrede çalışmak, iş motivasyonunuzu da olumsuz şekilde etkileyebilir. Ekip arkadaşlarınızla tartışma yaşayabilir, fiziksel ve zihinsel açıdan zorluklarla karşılaşabilir, uzaktaki aileniz ve dostlarınızla iletişim kurmada sıkıntılar yaşayabilir, sevdiklerinizle vakit geçirmeyi özleyebilirsiniz. Zaman zaman güvensiz ve gergin hissedebilirsiniz.

Proje dahilinde meydana gelen değişiklikler, yerel makamlarla yaşanan güçlükler ve zorlu yaşam koşulları motivasyonunuzu düşürerek çevrenizdeki diğer çalışanları da olumsuz etkileyebilir.

Günlük yaşamınızda stresle nasıl başa çıktığınızı düşünün ve kendinize dürüst olun. Sorunlardan korkuyorsanız ve karşınıza çıkan engellerden kaçınmayı yeğliyorsanız, Sınır Tanımayan Doktorlar ile çalışmak sizin için doğru olmayabilir.

Çünkü bir saha görevinde çalışmak, her zaman problemlerde çözüm odaklı olmanızı ve pozitif kararlar almanızı gerektirir.

Aşağıdaki sorular stresle başa çıkma becerileriniz konusunda belki size fikir verecektir.

  • Daha önce hiç 3 ila 10 kişilik ekipler halinde uzun dönem çalıştınız mı?
  • İyi iletişim kurma becerisine sahip misiniz?
  • Kişisel sorunlarınızı işinizi tamamlayana dek bir kenara koyabilir misiniz?
  • Neler sizi strese sokar ve ekip çalışması içinde stresle nasıl başa çıkarsınız?
  • Değişen şartlara dayanıklı mısınız? Bunu nasıl anlıyorsunuz?
  • Bir durumla başa çıkmak için davranışlarınızı değiştirmeniz gerekirse bunu yapabilir misiniz?

Kişisel ve ailevi yaşam

Yurtdışında çalışmak sevdiklerinizden uzun süre boyunca (genellikle 9-12 ay) ayrı kalmanız anlamına gelir. Bazı kişiler insani yardım görevleri için çalışmayı bir takım kişisel problemlerden kaçmak veya sıkıntılarını ortadan kaldırmak için seçme yoluna gidebilir. Bu kesinlikle iyi bir fikir değildir. Böyle bir durum yaşadığınız zaman öncelikle kişisel sorunlarınızı aşmak için kendinize zaman tanımanızı ve insani yardım kuruluşlarında daha sonra çalışmanızı öneririz.

Bir yardım görevi için yaşadığınız yerden ayrılmak heyecanlı olabilir. Fakat bu, aynı zamanda zorlu bir süreçtir. Burada travmatik olaylara tanık olma ihtimalinizi göz önünde bulundurarak, bu durumun döndüğünüz zaman arkadaşlarınız ve akrabalarınız ile ilişkinizi ne boyutta etkileyeceğini de düşünmenizi öneririz.

Kültürler Arası Uyum

Alışık olmadığınız bir kültürün içinde yaşamak yanlış anlaşılmalara ve iletişim kopukluğuna sebep olabilir. İnsanların çalışma hayatında zaman yönetimi, sorumluluk alma ve insana saygı anlayışları tamamen farklı olabilir.

Daha önce gelişmekte olan ülkelerde bulunmuş veya çalışmış olmak sizin için artı olsa da, Sınır Tanımayan Doktorlar size tam olarak uyum sağlayacağınız bir yere yerleşmenizin garantisini veremez.

Sizin gibi davranmayan ve sizin gibi düşünmeyen insanlara karşı anlayışlı olmak son derece önemlidir. Beraber yaşayıp çalıştığınız insanlara karşı toleranslı olmanız ve onların inançlarına saygı göstermeniz beklenir.

Sonuç

Yukarıda bahsedilenler, yabancı çevrelerde çalışırken karşılaşma ihtimaliniz olan durumlardır. Bu ayrıntıları kapsamlı bir şekilde değerlendirmenizi istiyoruz. Uzun yıllar Sınır Tanımayan Doktorlar için çalışan binlerce kişi, yaşadıklarının zorlu olduğu kadar faydalı ve tatmin edici olduğunu da belirtiyor. Birçok çalışan, MSF ile saha görevlerinde çalışmanın hayatlarını değiştiren eşsiz bir deneyim olduğu konusunda hemfikir.

Sınır Tanımayan Doktorlar ile çalışmak macera arayışı veya sadece bir iş bulma hevesinden öte, insanlık için bir iyi niyet göstergesidir. Bir saha çalışanı olarak, ihtiyacı olan topluluklara yardımcı olursunuz. Çeşitli sebeplerle mağdur olan bu insanların yanındaki varlığınız, onlar için çok şey ifade eder. Siz ve sizin gibi insanlar sayesinde, unutulmadıklarını ve değer gördüklerini hissederler.